Türkiye’de 6 farklı ardıç ağacı türü yaşar. 3 bin 500 metre yüksekliklere kadar yaşayabilen ardıç ağaçları dağların yüksek zirvelerinde ağaç sınırının üst sınırlarında dahi görülebilir. Yükseklerde, zorlu kış şartlarında yaşayabilen ardıç tarih boyunca kadim kültürlerce hep saygı görmüştür. Bugün Anadolu’nun birçok yerinde  en yüksekteki yaşlı ardıç ağaçlarına çaput bağlama geleneği hala devam etmektedir. Tarihin ilk yerleşim yerlerinden olan Çatalhöyük’te evlerin ortasından yükselen direğin ve çatı sisteminin ardıç ağacından yapıldığı biliniyor. Ardıç ağacının aynı zamanda tanrıyı temsil ettiği düşünülüyor. Bu tanrısal anlamlandırma tarih boyunca hep devam etmiş ve saygın kişilerin mezarları başında çoğu zaman ardıç ağacı olmuştur.

Anadolu bozkırında zaman zaman meydana gelen kuraklığın kıtlığın eski zaman uygarlıklarında bir açıklaması olmalıydı. Kaybolan ya da onları terkeden tanrı efsaneleri böylece ortaya çıktı.  Hitit Fırtına Tanrısının kaybolan oğlu Tanrı Telipinu Efsanesi de bunlardan bir tanesidir. Telipinu bir tarım tanrısıdır. Hititlere göre tarla ekiminden sulanmasına, büyümesinden hasadına kadar herşey ile ilgili o sorumludur. Tanrı Telipinu kaybolduğunda ise kuraklık ve kıtlığa neden olur. Kimi zaman bir şeyi ararken kaybolan Telipinu kimi zaman ise insanlara kızdığı için kaybolur. Geldiğinde ise kuraklık biter, bolluk ve bereket gelir. Tanrı Telipinu için Hititler “Eya (ardıç)” ağacına dilekler asar. Ona küçük hediyeler sunarlar ve bu hediyeleri ağacın dallarına asarlar. Bazen ardıç ağacının altında bir geyik kurban ederler. Ardıç ağacını keserek kutsal mekanlarına götürüp tapınaklarını süslerler. Bu durum bazı bilim insanlarına göre Noel Baba efsanesinin ilk izlerini taşır. Diğer taraftan ardıç ağacına çaput bağlayarak dileklerde bulunma geleneği Anadolu’nun birçok yerinde hala devam etmektedir. Hatta bu geleneğin birçok yaşlı ağacın günümüze kadar kesilmeden korunmasını sağladığını söyleyebiliriz.

Ardıç ağaçlarını Beydağları ve Torosların en tepelerinde görebilirsiniz. Çıplak dağ zirvelerine varmadan görebileceğiniz son ağaç türü genellikle ardıç ağaçlarıdır.

Anasayfaya dön